Alergia a nietolerancja pokarmowa – czym się różnią?

Alergia a nietolerancja pokarmowa – czym się różnią?

Alergia a nietolerancja pokarmowa – czym się różnią?Wszelkie niedogodności związane z problemami na tle spożywanych pokarmów często kwalifikowane są jako alergia pokarmowa. Zamiennie przez osoby niedoświadczone używane jest określenie nietolerancja pokarmowa. Jednak są to dwa różne pojęcia, które należy stosować na odrębne jednostki chorobowe. Już wstępne wyszukanie informacji pod hasłem „nietolerancja a alergia” pozwala dostrzec podstawowe różnice pomiędzy tymi dwoma przypadłościami.

Nietolerancja pokarmowa i alergia – co je wywołuje?

W ostatnim czasie wzrasta liczba wyszukiwani haseł typu „nietolerancja pokarmowa a alergia” lub „alergia a nietolerancja – najważniejsze różnice”. Nie można się temu dziwić, gdyż u bardzo dużej ilości osób diagnozuje się właśnie te problemy zdrowotne. Co istotne, coraz częściej wykrywane są one u nawet bardzo małych dzieci, u których postawienie właściwej diagnozy może być utrudnione z uwagi na rozszerzanie diety, ulewanie pokarmu czy chwilowe niedyspozycje ze strony układu pokarmowego. Mimo kilku podobieństw, alergia pokarmowa i nietolerancja pokarmowa różnią się kilkoma czynnikami. Jedną z podstawowych różnic jest przyczyna powstania obu tych schorzeń. W przypadku alergii pokarmowej mowa jest o nadmiernej reakcji organizmu (układu odpornościowego) na czynnik, który normalnie jest nieszkodliwy. W przypadku alergii pokarmowej jest to określony rodzaj jedzenia. Do najczęściej alergizujących produktów zalicza się białko mleka krowiego, jajka, pomidory, truskawki, miód, orzechy, owoce morza, owoce cytrusowe i maliny. Warto też pamiętać, że uczulać mogą składniki dań przetworzonych np. barwniki czy sztuczne aromaty, które bardzo często są wykorzystywane, szczególnie w produkcji słodyczy czy żywności dla dzieci. U osób zdrowych produkty te nie wywołują żadnej reakcji w organizmie. Z kolei u osób wrażliwych na konkretny alergen dochodzi do reakcji ze strony układu odpornościowego – uwalniane są przeciwciała IgE. Nietolerancja pokarmowa to inaczej nadwrażliwość pokarmowa. Dochodzi do niej w momencie, gdy w organizmie nie ma odpowiedniego enzymu trawiącego konkretny składnik pokarmowy. Doskonałym przykładem jest tutaj nietolerancja laktozy. Ma ona miejsce wtedy, gdy w organizmie nie ma enzymu trawiącego cukier mleczny, czyli laktazy. W przypadku nietolerancji nie ma reakcji ze strony układu odpornościowego, co odróżnia tę przypadłość od alergii pokarmowej. Do najczęściej występujących nietolerancji pokarmowych zalicza się wcześniej wspomnianą nietolerancję laktozy, a także nietolerancję glutenu.

Jakie są objawy nietolerancji, a jakie alergii pokarmowej?

Nietolerancja pokarmowa i alergia różnią się także czasem reakcji organizmu na konkretny czynnik oraz objawami. W przypadku alergii reakcja organizmu z reguły jest niemalże natychmiastowa. Może dojść do obrzęków dróg oddechowych, co zagraża życiu. Często pojawiają się problemy z sercem. Mogą pojawić się także dolegliwości ze strony układu pokarmowego – między innymi wymioty i biegunka. Jeżeli chodzi o nietolerancję pokarmową, to obok typowych objawów ze strony układu pokarmowego takich jak biegunka, wymioty czy wzdęcia, mogą pojawić się nieswoiste objawy, które rzadko kojarzone są z tego typu problemami. Z nietolerancją mogą wiązać się również takie objawy jak:

  • częste migreny;
  • częste infekcje takie jak angina czy grypa;
  • reakcje skórne np. wysypki, atopowe zapalenie skóry czy swędzenie oraz suchość skóry.

Objawy nietolerancji pokarmowej pojawiają się zazwyczaj po jakimś czasie od zjedzenia danego produktu niekiedy jest to kilkadziesiąt minut, w innym przypadku reakcja może nastąpić nawet po kilku dniach.

Nietolerancja i alergia pokarmowa – leczenie

Leczenie alergii pokarmowej w dużej mierze zależy od tego, co wywołuje uczulenie. Podstawą jest ustalenie przyczyny reakcji organizmu. W celu diagnozy wykonuje się testy na alergeny pokarmowe, a także przeprowadza się wywiad z chorym lub jego opiekunem w przypadku dzieci. Pierwszym etapem leczenia alergii pokarmowej jest zazwyczaj dieta eliminacyjna, która polega na czasowym wyeliminowaniu produktów alergizujących. Jeżeli nie przynosi ona efektów wprowadza się leczenie farmakologiczne. Choremu podaje się leki antyhistaminowe (szczególnie przy objawach ze strony układu oddechowego), glikokortykosteroidy doustne, a także sterydy (trzeba jednak pamiętać, że te leki stosuje się przez krótki czas). Jedną z metod leczenia alergii jest odczulanie, ale z uwagi na możliwość wystąpienia wstrząsu anafilaktycznego oraz obrzęku Quinckego uważana jest za stosunkowo niebezpieczną. W przypadku nietolerancji najczęściej stosowana jest dieta, która całkowicie lub czasowo eliminuje określony składnik z jadłospisu. Najczęściej po pół roku do roku można podjąć próby stopniowego, ponownego wprowadzenia do diety określonych produktów żywnościowych. Warto przy tym pamiętać, że jeżeli eliminuje się żywność zawierającą element nietrawiony przez organizm, należy jadłospis ułożyć w taki sposób, aby nie zabrakło w nim wszystkich składników odżywczych, np. w przypadku nietolerancji laktozy mleko i należy zastąpić produktami bogatymi w wapń i białka.