Probiotyki a alergia
Choroby alergiczne stanowią obecnie jeden z najważniejszych problemów medycyny i są najczęstszą przyczyną chorób przewlekłych wieku dziecięcego. Alergia jest reakcją nadwrażliwości zapoczątkowaną przez mechanizmy odpornościowe, wywołaną alergenami powszechnie występującymi w środowisku zewnętrznym. Podstawowym czynnikiem środowiskowym wpływającym na wzrost częstości występowania alergii jest tzw. zachodni styl życia. Związany jest on ze zwiększonym reżimem higienicznym, nieliczną rodziną, częstym stosowaniem antybiotyków, porodami cesarskimi czy zmniejszeniem zachorowalności na choroby zakaźne wieku dziecięcego [6].
Układ immunologiczny zdrowego noworodka jest niedojrzały i pozbawiony wcześniejszego kontaktu z czynnikami zewnętrznymi. Do takiego pierwszego kontaktu dochodzi najczęściej w jelitach, gdzie znajdują się elementy układu immunologicznego, w których następuje indukcja odpowiedzi immunologicznej. Elementy te - tzw. układ GALT - tworzą pierwszą linię obrony organizmu przed czynnikami szkodliwymi. Dojrzewanie i prawidłowy rozwój układu immunologicznego u dzieci uzależniony jest od kontaktu z drobnoustrojami [9]. Zgodnie z mikrobiotyczną teorią powstawania alergii, w przypadku wystąpienia zaburzeń w składzie bakteryjnej flory przewodu pokarmowego dzieci dochodzi do nieprawidłowej aktywacji układu odpornościowego i zwiększonej częstości występowania alergii. Zaburzenia te związane są szczególnie z obniżeniem ilości bakterii z grupy Lactobacillus i Bifidobacterium [6,7].
Bakterie jelitowe zasiedlające przewód pokarmowy są najczęściej pierwszymi czynnikami, z którymi elementy układu immunologicznego mają kontakt. Tak więc mają one ogromne znaczenie w jego rozwoju i dojrzewaniu. Wpływ mikroflory jelitowej na układ immunologiczny polega na [2]:
- stymulacji komórek żernych,
- pobudzeniu syntezy przeciwciał,
- aktywacji limfocytów T,
- uszczelnianiu bariery błon śluzowych.
Szczelna bariera jelitowa ma niezwykle istotne znaczenie w prawidłowym funkcjonowaniu układu pokarmowego, zapobiegając wchłanianiu z jelit do krwi i organów wewnętrznych potencjalnie szkodliwych czynników środowiskowych, takich jak alergeny pokarmowe, bakterie, wirusy i toksyny. Dysfunkcje bariery jelitowej leżą u podstaw m.in. alergii pokarmowej, która jest najbardziej powszechnym typem alergii. Zjawisko to ma szczególne znaczenie u dzieci, u których bariera jelitowa jest niedojrzała [10].
Opracowała Marzena Król Specjalista ds. Probiotyków
